ಮಣ್ಣು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಕೃಷಿಯು ಮಣ್ಣಿನ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದ್ದು, ಸಸ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಹವಾಮಾನ, ಶಿಲೆಗಳು, ಭೂರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿವಿಧ ವಿಧದ ಮಣ್ಣುಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಮಣ್ಣಿನ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಫಲವತ್ತತೆ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಮಣ್ಣುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಮಣ್ಣು ಎಂದರೇನು?
ಶಿಲೆಗಳ ಅಪಕ್ಷಯ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ವಿಘಟನೆಯಿಂದ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಪದರವನ್ನು ಮಣ್ಣು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಖನಿಜಗಳು, ನೀರು, ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಸೇರಿದ್ದು ಸಸ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರಮುಖ ಮಣ್ಣುಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮಣ್ಣುಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ:
- ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು (Alluvial Soil)
- ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣು (Black Soil)
- ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣು (Red Soil)
- ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು (Laterite Soil)
- ಮರುಭೂಮಿ ಮಣ್ಣು (Desert Soil)
- ಪರ್ವತ ಮಣ್ಣು (Mountain Soil)
ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು
ನದಿಗಳು ತಂದು ಹಾಕುವ ಅವಶೇಷಗಳು ಮತ್ತು ಮೆಕ್ಕಲುಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಮಣ್ಣನ್ನು ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಹರಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
- ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಮಹಾ ಮೈದಾನ
- ನದಿ ಕಣಿವೆಗಳು
- ಡೆಲ್ಟಾ ಪ್ರದೇಶಗಳು
ಲಕ್ಷಣಗಳು
- ಅತ್ಯಂತ ಫಲವತ್ತಾದ ಮಣ್ಣು
- ಪೊಟ್ಯಾಶ್ ಮತ್ತು ಸುಣ್ಣಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ
- ಕೃಷಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತ
ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು
- ಅಕ್ಕಿ
- ಗೋಧಿ
- ಕಬ್ಬು
- ಸೆಣಬು
- ಕಾಳುಗಳು
ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣು
ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣನ್ನು ರೆಗರ್ ಮಣ್ಣು (Regur Soil) ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಹರಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
- ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ
- ಗುಜರಾತ್
- ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ
- ತೆಲಂಗಾಣ
- ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು
ಲಕ್ಷಣಗಳು
- ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣ
- ಸುಣ್ಣ, ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಷಿಯಂ ಅಂಶಗಳಿರುವುದು
- ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ
- ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಿರುಕು ಬಿಡುತ್ತದೆ
ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣನ್ನು “ಕಪ್ಪು ಹತ್ತಿ ಮಣ್ಣು” ಎಂದು ಕರೆಯುವುದೇಕೆ?
ಹತ್ತಿ ಬೆಳೆಯಲು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತವಾದ ಮಣ್ಣಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಕಪ್ಪು ಹತ್ತಿ ಮಣ್ಣು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣು ಹೆಚ್ಚು ದಿನ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇಕೆ?
ಇದರಲ್ಲಿ ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿನ ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ನೀರನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು
- ಹತ್ತಿ
- ಕಬ್ಬು
- ಗೋಧಿ
- ಕಡಲೆಕಾಯಿ
- ತಂಬಾಕು
ಮಹತ್ವ
ಒಣ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತವಾದ ಮಣ್ಣು.
ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿರುವ ಮಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.
ಹರಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
- ಕರ್ನಾಟಕ
- ತಮಿಳುನಾಡು
- ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ
- ಒಡಿಶಾ
- ಛತ್ತೀಸ್ಗಢ
ಲಕ್ಷಣಗಳು
- ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಕ್ಸೈಡ್ನಿಂದ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ
- ಸಾರಜನಕ ಮತ್ತು ಹ್ಯೂಮಸ್ ಕಡಿಮೆ
- ಫಲವತ್ತತೆ ಕಡಿಮೆ
ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು
- ರಾಗಿ
- ತಂಬಾಕು
- ಎಣ್ಣೆಕಾಳುಗಳು
- ಕಾಳುಗಳು
- ಕಡಲೆಕಾಯಿ
ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು
ಅಧಿಕ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ತೊಳೆಯುವಿಕೆ (Leaching) ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಹರಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
- ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು
- ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು
- ಕರ್ನಾಟಕ
- ಕೇರಳ
- ತಮಿಳುನಾಡು
ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದೇಕೆ?
ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಮಳೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ತೊಳೆಯುವಿಕೆ ಕ್ರಿಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿರುವುದೇಕೆ?
ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ.
ಲಕ್ಷಣಗಳು
- ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಅಂಶಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ
- ಸಾರಜನಕ ಮತ್ತು ಲವಣಾಂಶ ಕಡಿಮೆ
- ಕಡಿಮೆ ಫಲವತ್ತತೆ
ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು
- ಕಾಫಿ
- ಚಹಾ
- ರಬ್ಬರ್
- ಗೋಡಂಬಿ
- ತೆಂಗು
ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ
200 ಸೆಂ.ಮೀ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆಯಾಗುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಮರುಭೂಮಿ ಮಣ್ಣು
ಮರುಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಅರೆಮರುಭೂಮಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮಣ್ಣು.
ಹರಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
- ರಾಜಸ್ಥಾನ
- ಗುಜರಾತ್
- ಹರಿಯಾಣದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು
ಲಕ್ಷಣಗಳು
- ಮರಳುಮಯ ಸ್ವರೂಪ
- ತೇವಾಂಶ ಕಡಿಮೆ
- ಫಲವತ್ತತೆ ಕಡಿಮೆ
- ಕರಗುವ ಲವಣಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ
ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು
ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಇದ್ದರೆ:
- ಸಜ್ಜೆ
- ಗೋಧಿ
- ಜೋಳ
- ಕಾಳುಗಳು
ಪರ್ವತ ಮಣ್ಣು
ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮಣ್ಣನ್ನು ಪರ್ವತ ಮಣ್ಣು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಹರಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
- ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶ
- ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳು
- ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳು
ಲಕ್ಷಣಗಳು
- ಹ್ಯೂಮಸ್ ಅಧಿಕ
- ಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ
- ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಫಲವತ್ತತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ
ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳು
- ಚಹಾ
- ಕಾಫಿ
- ಮಸಾಲೆ ಪದಾರ್ಥಗಳು
- ಹಣ್ಣುಗಳು
ಕೊಳೆತ ಜೈವಿಕಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದೇಕೆ?
ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯವರ್ಗ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ.
ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿ
ನೀರು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯಂತಹ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಮಣ್ಣಿನ ಮೇಲಿನ ಫಲವತ್ತಾದ ಪದರ ಕೊಚ್ಚಿಹೋಗುವುದನ್ನು ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿಗೆ ಕಾರಣಗಳು
- ಅರಣ್ಯ ನಾಶ
- ಅತಿಯಾದ ಮೇಯಿಸುವಿಕೆ
- ಭಾರೀ ಮಳೆ
- ಪ್ರವಾಹ
- ಗಾಳಿಯ ಕ್ರಿಯೆ
- ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳು
- ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು
ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿಯ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳು
- ಫಲವತ್ತಾದ ಮಣ್ಣಿನ ನಷ್ಟ
- ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
- ಕಂದಕಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ
- ಭೂಗರ್ಭಜಲ ಮರುಪೂರೈಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
- ಮರುಭೂಮೀಕರಣ
- ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಳು ತುಂಬುವುದು
- ಜಲಾಶಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
ಜಲಾಶಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದೇಕೆ?
ಸವಕಳಿಯಾದ ಮಣ್ಣು ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಣ್ಣಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ
ಮಣ್ಣನ್ನು ಸವಕಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿ ಅದರ ಫಲವತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮಣ್ಣಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮಣ್ಣಿನ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕ್ರಮಗಳು
- ಅರಣ್ಯೀಕರಣ
- ಹಂತಗದ್ದೆ ಕೃಷಿ
- ಸಮತಟ್ಟಿನ ಉಳುಮೆ (Contour Ploughing)
- ತಡೆಗೋಡೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ
- ನಿಯಂತ್ರಿತ ಮೇಯಿಸುವಿಕೆ
- ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳು
ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಹೇಗೆ?
- ಹೆಚ್ಚು ಮರಗಳನ್ನು ನೆಡುವುದು
- ಅರಣ್ಯ ನಾಶ ತಡೆಯುವುದು
- ಹಂತಗದ್ದೆ ಕೃಷಿ
- ತಡೆಗೋಡೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ
- ನಿಯಂತ್ರಿತ ಮೇಯಿಸುವಿಕೆ
- ಮಣ್ಣಿನ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು
LBAಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
1 ಅಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
✔ ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣನ್ನು ಕಪ್ಪು ಹತ್ತಿ ಮಣ್ಣು ಎಂದು ಕರೆಯುವುದೇಕೆ?
✔ ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣು ಹೆಚ್ಚು ದಿನ ತೇವಾಂಶ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇಕೆ?
✔ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದೇಕೆ?
✔ ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿ ಎಂದರೇನು?
✔ ಮಣ್ಣಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದರೇನು?
✔ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು ಹೇಗೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ?
✔ ಜಲಾಶಯಗಳ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದೇಕೆ?
ಸಮಾಪನ
“ಭಾರತದ ಮಣ್ಣುಗಳು” ಅಧ್ಯಾಯವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರಮುಖ ಮಣ್ಣುಗಳ ವಿಧಗಳು, ಅವುಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳು, ಹಂಚಿಕೆ, ಬೆಳೆಗಳು ಹಾಗೂ ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಅತ್ಯಂತ ಸಹಾಯಕವಾಗಿದೆ.
ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು LBA ಹಾಗೂ ವಾರ್ಷಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.